Marketingu në pandemi dhe trendi i giveaway


Industria e marketingut iu përshtat dinamikës së pandemisë në vitin 2020 e në vazhdim. Një nga trendet më popullore është “dhurimi” apo “lojërat shpërblyese”(giveaway), ndërkohë që gjithçka është rrotulluar rreth rrjeteve sociale dhe e-commerce. Pjesa dixhitale ka vijuar rritjen dhe biznesi po e sheh si kanal të rëndësishëm ku po zhvendos buxhetet për të arritur konsumatorin.

Kjo nuk e ka zbehur gjithsesi pjesën e kanaleve tradicionale. Ekspertët e fushës pohojnë se COVID-19 nxori në pah markat me vizion, të cilat edhe në kohë të vështira arritën të qëndrojnë pranë konsumatorit me mesazhet e duhura ndërkohë që nxiti më shumë kreativitetin. Zhvillimi dixhital i bërë në pak muaj nga bizneset për shkak të pandemisë, vlerësohet se në kushte normale do të kishte marrë 5 vjet. 2021 ka nisur më mirë dhe agjencitë janë optimiste për ecurinë.

Është e pamundur që duke qëndruar aktiv në rrjetet sociale si Instagram apo Facebook të mos keni hasur një “Giveaway” (dhurim apo lojëra shpërblyese). Është një nga taktikat me kosto të ulët të marketingut e përdorur gjerësisht në një vit pandemi nga markat, për të arritur sa më shumë blerës potencialë. Sigurisht giveaway-t përdoren prej vitesh si kanale marketingu, por asnjëherë nuk kanë qenë aq popullore sa në vitin e fundit.

“Lojërat” e para nisën të merrnin vëmendjen në vitet 2015-2016, kur anëtarë të familjes Kardashian, të rrethuar nga marka luksoze si Chanel apo LouisVuitton, zhvillonin evente të tilla online, në vlerë mijëra dollarë dhe e shfrytëzonin këtë për të rritur influencën në rrjete sociale. Jo rastësisht, shumica e pjesëtarëve të kësaj familje kanë profile me mbi 100 apo 200 milionë ndjekës nëpër rrjete sociale e mbi to janë ngritur perandori biznesi që nisin nga kozmetika e përfundojnë te veshjet.

Edhe në Shqipëri, giveaway-t kanë mbërritur prej kohësh si formë marketimi dhe organizmi i tyre është një partneritet mes biznesit dhe influence (njerëz të cilët kanë një numër të konsiderueshëm ndjekësish në rrjetet sociale). Mund të jenë njerëz me një imazh publik të konsoliduar, në një fushë të caktuar si art, muzikë, fashion dhe jo vetëm, ose figura televizive që ngjallin interes te publiku.

Një paradë dhuratash nga makinat, tek telefonat e gjeneratës së fundit apo çmime “cash” në qindra apo mijëra euro u bënë pjesë e fushatave të kësaj natyre të organizuara nga dhjetëra personazhe të famshëm. Edhe ato biznese të vogla lokale, të cilat deri dje e konsideronin pjesën dixhitale si të parëndësishme, vendosën të notojnë në këto ujëra duke e parë si të vetmen mundësi për të mbijetuar.

“Arsenali” i buxheteve dhe kreativitetit u përqendrua në 12 muajt e fundit kryesisht tek online dhe e-commerce (aty ku është mundësia) dhe rritja e numrit të ndjekësve në profilet zyrtare në rrjetet sociale, si një formë për të plotësuar hendekun që la pas kufizimi fizik për të vizituar dyqanet. Forma e “giveaway” nuk përkrahet nga të gjithë në marketing. Ka nga ata që e konsiderojnë të suksesshme për rritjen e numrit të ndjekësve (konsumatorëve potencialë) në afatshkurtër.

Ndërkohë, të tjerë theksojnë se pikiata e rënies së numrit të ndjekësve është po aq e shpejtë sa rritja. Klientët nuk kanë kohë të krijojnë lidhje emocionale me markën dhe nëse në fund nuk marrin “dhuratën” e premtuar, ju mjafton vetëm një komandë për të mos ju ndjekur më. Edhe pse është një nga shumë format për të rritur bazën tuaj të ndjekësve e klientëve, nuk është e vetmja dhe pandemia ka sjellë ndryshime domethënëse në tërësi në industrinë e marketingut, duke i bërë të gjithë më kreativë e markat “më të ndjeshme” e “më të mira”.

Marketingu dixhital në rritje, buxhetet i dhanë më shumë peshë

Ndoshta sepse në kushtet e karantinës dhe kufizimeve, hapësira e vetme e lirë ishte interneti, markat ndërkombëtare, por edhe bizneset e vogla lokale, kërkuan mundësi në botën virtuale. Rrjetet sociale, marketingu online dhe e-commerce ishin pjesa ku e orientuan të gjithë vëmendjen dhe buxhetin. Ata që e kishin tashmë një dritare e zgjeruan dhe e plotësuan me elemente shtesë, ata të cilët nuk e kishin, shpejtuan për ta ngritur një të tillë.

Operimi i çdo biznesi në kushtet e pandemisë ishte sfidues, dhe shitjet nëse nuk ishte një produkt bazik apo i lidhur me nevojat emergjente që sillte pandemia ranë në mënyrë drastike. Buxhetet e marketingut ishin të parët që ndien presionin e realitetit të ri dhe thuajse të gjithë aplikuan pas shkurtimeve të mundshme rishpërndarje të fondeve me fokus te dixhitali.

“Pjesa dixhitale u rrit në mënyrë domethënëse në vitin 2020 dhe të dhënat tregojnë për një rritje mesatare prej 8% në raport me 2019. Media tradicionale (TV, radio, OOH, shtypi) ranë në 2020-n në mënyrë drastike me rreth 18%. Gjithsesi, rënia nuk ishte vetëm si rezultat i COVID-19, por edhe për shkak të anulimit të eventeve globale sportive, si Lojërat Olimpike, Euro 2020 në futboll apo kampionati i Wimbeldon e shumë kompeticione të tjera.

Për 2021, sigurisht që ‘Dixhitali’ do të rritet edhe shumë më shumë. Pritet që të arrijë 61% të pjesës totale të shpenzimeve për reklamim. Rritja e shpenzimeve në dixhital pritet të jetë rreth 10% në raport me 2020” – pohon Oliver Petrovski nga agjencia “New Moment Albania”.

Të njëjtën gjë konfirmon edhe Erion Isufi nga “Landmark”, duke nënvizuar se pandemia që kufizoi lëvizjen dhe ndërveprimin në terren, i dha një shtysë të madhe komunikimit dhe marketingut në kanalet dixhitale.

“Fokus të veçantë patën rrjetet sociale, të cilat nuk u kufizuan vetëm në komunikime standarde, por u trajtuan si kanale të mirëfillta dhe u transformuan në hapësira biznesi, duke u përshtatur me çdo kërkesë të tregut. Sigurisht fuqia e televizionit mbeti e lartë, pavarësisht se sot kemi një tkurrje të investimeve në mediat tradicionale nga marketuesit e mëdhenj” – thotë Isufi. Aktorët e tregut nënvizojnë se pandemia nxiti një revolucion dixhital që në ecurinë normale të biznesit do të donte vite për t’u zhvilluar.

Markat “e zgjuara” u bënë më të ndjeshme, fitimi nuk ishte qëllimi parësor

Pandemia shërbeu si një moment reflektimi për të gjithë. Pas fazës së parë të panikut dhe “luftës” nëpër supermarkete për të marrë produktin e fundit të dobishëm të mbetur në raft, erdhi momenti i solidaritetit. Markat, nga ana tjetër, nuk e braktisën të qenët biznes dhe mbijetesën nëpërmjet shitjes, por ato më “të zgjuarat” reflektuan menjëherë për anën humane dhe mesazhet që u dërguan tek konsumatori ishin krejtësisht të ndryshuara. “Markat (ashtu si edhe konsumatorët) po bëhen më pragmatistë, duke u fokusuar në përfitimin racional dhe funksional, në vend të përfitimit emocional që zinte më shumë vend dikur.

Së dyti, siç e thashë, markat po përpiqen të shohin një panoramë më të gjerë. Të ekzistojnë jo vetëm me qëllimin e të qëndruarit në treg dhe fitimin. Por të ofrojnë përfitime për shoqërinë nëpërmjet ekzistencës së tyre. Të kenë kuptim. Dhe shpesh e përkthejnë këtë në komunikim dhe veprime për një kauzë, për ndikim social. Tashmë është moderne apo trend të jesh markë ‘e mirë’” – shprehet Petrovski. Ai pohon se pandemia nxori në sipërfaqe markat me vizion dhe që mendojnë jashtë kornizave edhe në situata të vështira, duke gjetur mënyra sesi të arrijnë tek klientët apo konsumatorët e tyre, edhe kur në duar nuk kanë më shitjet.

Mesazhet e dërguara këtë herë te konsumatori ishin ato që në një kohë pandemie përçonin përkujdesje. “Mesazhet tregtare apo ato agresive që lidhen me blerjen e produkteve dhe ofertave ua lanë vendin mesazheve të cilat përcillnin masat për parandalim të efekteve të pandemisë. Konsumatorët dëgjuan shpesh se brandet janë këtu për t’i mbështetur emocionalisht (jo rrallë edhe me dhurata promocionale), dëgjuan se është e rëndësishme të kujdesemi dhe të jemi bashkë, duke dhënë edhe shpresë se çdo gjë do të na bëjë më të fortë për të ardhmen” – thekson z. Isufi nga “Landmark”.

Çfarë është një giveaway

Është një nismë që të lejon të arrish një rritje të menjëhershme të ndjekësve kryesisht në rrjetet sociale, në faqe të tilla si Instagram. Nëpërmjet një postimi nga një personazh me një numër të madh ndjekësish kërkohet që të bëhet “like” (pëlqim) mbi këtë post, të komentohet duke përmendur tre miq dhe të ndiqet llogaria e personazhit si dhe e biznesit në fjalë.

Tipologjia e këtij dhurimi apo loje u ndryshua nga tregu amerikan ku u kuptua se bashkimi bën fuqinë dhe duke bashkuar në një giveaway shumë biznese mund të dhuroje më shumë dhe normalisht suksesi të ishte më i lartë. Ndaj atyre që duan të bëhen pjesë e dhurimeve të kësaj natyre u vendoset si kusht që të ndjekin të gjithë llogaritë të cilat i ndjek personazhi influencer.

Një giveaway mund të jetë një nismë e marrë nga një biznes i vetëm ose nga një personazh që ua bën këtë të ditur bizneseve, duke i ftuar të bëhen pjesë. Pjesëmarrja e tyre bëhet përmes një tarife fikse, e cila vendoset nga personazhi që organizon këtë dhurim ose përmes negocimit të një produkti ose shërbimi që mbulohet nga biznesi pjesëmarrës (shërbime estetike, dentare etj.).

Mekanizmi i organizmit të aktiviteteve të tilla, që kanalizohen te marketingu dixhital varet nga marrëveshja me të cilën palët (biznesi dhe organizuesi) bëjnë në fillim të eventit. Në rastet kur nisma është e biznesit, organizuesi paguhet nga ky i fundit, ndërkohë që në rastet kur iniciator është personazhi publik, pagesa gjenerohet nga të ardhurat totale që arkëtohen, pasi u janë zbritur shpenzimet për produktet pjesë e dhurimit.

Fituesit përzgjidhen përmes software-ve specifikë që duhet të jenë të certifikuar, për të garantuar transparencë dhe barazi për të gjithë pjesëmarrësit.

Fushatat e giveaway zgjasin rreth 25-60 ditë. Muajt që rezultuan më të suksesshëm nga statistikat e giveaway në botë në vitin 2020 ishin qershori dhe nëntori. Mesatarisht 34% e konsumatorëve janë të rinj të cilët shtohen për herë të parë në një biznes. Markat jashtë shtetit mesatarisht nga një giveaway fitojnë rreth 17 mijë ndjekës. Llogaritë në Instagram që organizojnë konkurse të kësaj natyre fitojnë 70% më shumë ndjekës sesa ata që nuk organizojnë asgjë./monitor